پناه‌پرس | پنج‌شنبه، ۲۳ میزان ۱۴۰۵
در شهری که هر صبح کودکان با کیف‌های کوچک به‌سوی مکتب می‌روند، خانواده‌هایی شب‌ها را با نگرانی و چشم‌انتظاری سپری می‌کنند؛ شاید فرزندشان از راه برسد و دوباره صدای خنده‌اش در خانه بپیچد. بر اساس آمار وزارت کار و امور اجتماعی طالبان، در سال ۱۴۰۴ خورشیدی، ناپدیدشدن ۱۲۰ کودک زیر ۱۸ سال در کابل ثبت شده است که ۸۵ تن آنان دختر هستند.
پشت هر عدد، زندگی یک کودک و نگرانی خانواده‌ای قرار دارد؛ کودکی که ممکن است هنگام رفتن به مکتب یا بازی با دوستانش ناپدید شده باشد و خانواده‌ای که هنوز نمی‌داند فرزندش کجاست و چه بر سر او آمده است.
سیدبهرام، کودک ۱۴ ساله، برای رفتن به مکتب از خانه بیرون شد، اما دیگر بازنگشت. خانواده‌اش بیش از دو ماه است که شفاخانه‌ها و حوزه‌های امنیتی را برای یافتن او جست‌وجو کرده‌اند و حتی تا ولایت نیمروز رفته‌اند، اما هنوز از سرنوشتش خبری ندارند. گذشت بیش از دو ماه، بدون دریافت پاسخی روشن، نگرانی این خانواده را پایان نداده است.
سرنوشت فاطمه، دختر پنج‌ساله، تلخ‌تر بود. او در کابل ناپدید شد و جسدش چهار روز بعد پیدا شد. بر اساس گزارش، به دلیل تجزیه‌شدن جسد، پزشکی قانونی نتوانست علت دقیق مرگ او را مشخص کند. زمان مرگ نیز حدود ۷۲ ساعت پیش از بررسی تخمین زده شده است. مرگ این کودک و روشن‌نشدن علت دقیق آن، بار دیگر ضرورت بررسی جدی چنین رویدادهایی را برجسته می‌سازد.
آماری که پرسش‌های جدی برمی‌انگیزد
محمد صدیق توحیدی، سخنگوی وزارت کار و امور اجتماعی طالبان، به بی‌بی‌سی گفته است که در سال ۱۴۰۴ خورشیدی، اطلاعات ۲ هزار و ۶۱ کودک در کابل ثبت شده است. به گفته او، از این میان، یک‌هزار و ۴۳۶ کودک که از گدایی جمع‌آوری شده بودند، ثبت و حمایت شده و به خانواده‌های‌شان بازگردانده شده‌اند. همچنین ۵۰۵ کودک به افغانستان بازگردانده شده‌اند و ۱۲۰ مورد ناپدیدشدن کودکان ثبت شده است. او افزوده است که در حال حاضر ۸۵ کودک در مرکز حمایتی این وزارت نگهداری می‌شوند.
با این حال، این آمار مشخص نمی‌کند که از میان ۱۲۰ کودک ثبت‌شده، چند تن پیدا شده‌اند و چند تن هنوز ناپدید هستند. آمار جامع و مستقلی درباره ناپدیدشدن کودکان در سراسر افغانستان نیز در دست نیست. نبود معلومات روشن درباره سرنوشت این کودکان، پرسش‌هایی را درباره چگونگی پی‌گیری پرونده‌ها و پاسخ‌گویی نهادهای مسئول مطرح می‌کند.
شیر احمد روحانی، رئیس پیشین بخش ۱۱۹ پولیس کابل، ادعا کرده است که اختطاف در افغانستان از میان برداشته شده است؛ اما این ادعا به‌گونه مستقل تأیید نشده است. در نبود آمار جامع و شفاف، ارزیابی وضعیت دشوار می‌شود. برای خانواده‌ای که ماه‌ها در جست‌وجوی فرزندش است، مهم‌تر از هر ادعا این است که بداند پرونده چگونه پی‌گیری می‌شود و چه اقدامی برای یافتن کودک انجام گرفته است.
کودکان آسیب‌پذیر و مسئولیت نهادهای مربوط
کودکانی که از خانواده‌های‌شان جدا می‌شوند، به‌ویژه کودکان بی‌سرپرست و بازگشت‌کنندگان از کشورهای همسایه، ممکن است در معرض خشونت، سوءاستفاده، قاچاق انسان و بی‌سرپناهی قرار گیرند. در چنین شرایطی، حفاظت از کودکان، پی‌گیری فوری موارد ناپدیدشدن و ارائه معلومات روشن به خانواده‌ها از مسئولیت‌های مهم نهادهای مربوط حکومت طالبان است.
بنیاد هالندی «کیدز‌رایتس» نیز در شاخص حقوق کودکان سال ۲۰۲۶، افغانستان را در میان ۱۹۴ کشور در آخرین جایگاه قرار داده است؛ ارزیابی‌ای که مقام‌های طالبان آن را رد کرده‌اند. این گزارش، در کنار نگرانی‌های مطرح‌شده درباره امنیت کودکان، اهمیت توجه جدی‌تر به حقوق و حفاظت از آنان را برجسته می‌سازد.
خانواده‌ها پاسخ می‌خواهند
خانواده‌های کودکان ناپدیدشده بیش از هر چیز به پاسخ روشن نیاز دارند: آیا پرونده‌های فرزندان‌شان پی‌گیری می‌شود؟ چه اقداماتی برای یافتن آنان انجام شده است؟ و چه نهادی در برابر سرنوشت این کودکان پاسخ‌گو است؟
ثبت ناپدیدشدن ۱۲۰ کودک در کابل طی یک سال، از جمله ۸۵ دختر، موضوعی نیست که بتوان به‌آسانی از کنار آن گذشت. نهادهای مسئول حکومت طالبان باید با ارائه آمار شفاف، پی‌گیری جدی پرونده‌ها و اطلاع‌رسانی به خانواده‌ها، نگرانی‌های آنان را جدی بگیرند. هر روز بی‌خبری، رنج خانواده‌هایی را بیشتر می‌کند که نمی‌دانند فرزندان‌شان کجا هستند.
هیچ کودکی نباید در سکوت ناپدید شود و هیچ خانواده‌ای نباید بدون معلومات و پاسخ روشن، در انتظار بماند.
#افغانستان #کابل #کودکان_ناپدیدشده #حقوق_کودک #طالبان #پناه_پرس
